Hevige bloedingen, stress over doorlekken en het voortdurend plannen van toiletbezoeken. Voor Annelies waren de overgangsjaren allesbehalve makkelijk. Toch sprak ze er lange tijd niet over op haar werk. Zoals zoveel vrouwen dacht ze: het zal er wel bij horen. In dit interview blikt Annelies terug op die periode. Ze vertelt hoe zij omging met haar klachten, hoe collega’s reageerden, en waarom het zo belangrijk is dat we het gesprek over de overgang open en eerlijk blijven voeren.
‘Het zal er wel bij horen’
Annelies kampte met hevige bloedingen die haar dagelijks leven flink beïnvloedden. Veel vrouwen ervaren dit tijdens de perimenopauze, de overgangsperiode die voorafgaat aan de laatste menstruatie. Tijdens de perimenopauze produceren de eierstokken minder eicellen en neemt de aanmaak van de hormonen oestrogeen en progesteron af. Dit kan ervoor zorgen dat het baarmoederslijmvlies dikker wordt, wat kan leiden tot hevige, maar gelukkig onschuldige bloedingen. We noemen dat ook wel ‘vloeien’. Vaak neemt ook de duur van het bloedverlies toe.
Voor Annelies was dit vloeien niet direct een reden tot zorg. Ze overwoog niet om met haar klachten naar de huisarts te gaan, omdat ze dacht: ‘het zal er wel bij horen’. Toch liep ze tegen ongemakken aan. De angst om door te lekken hield haar voortdurend bezig. ‘Ik zette ’s nachts de wekker om mezelf te verschonen. Het ging regelmatig mis, bijvoorbeeld ook een keer op een markt in Frankrijk. Verband wisselen in de caravan of andere kleine toiletten is niet fijn.’
Ongemakkelijke situaties op de werkvloer
Ook op de werkvloer bracht de situatie de nodige ongemakken met zich mee. ‘In het toilet stond zo’n klein Rentokil-bakje voor het weggooien van tampons. En dan is het heel lastig om de vloer schoon te houden,’ legt Annelies uit. Het is een waardevolle suggestie voor werkgevers: toiletten met een wasbak en een grotere afvalvoorziening kunnen het verschil maken, zeker in grotere organisaties met veel vrouwelijke medewerkers.
Naast deze praktische kant speelt ook het mentale aspect een rol. De voortdurende bezorgdheid over doorlekken zorgt voor stress. ‘Ik was continu bezig met het plannen van een toiletbezoek.’ Annelies werkte veel met vrouwen samen, waardoor er veel begrip was voor haar situatie. Door haar ongemak bespreekbaar te maken, werd het ook draaglijker.
Leidinggevende: luister en geef aandacht
Annelies heeft jarenlang gewerkt in een leidinggevende functie. Over hoe u zich als leidinggevende het beste kunt opstellen als het gaat over de overgang is ze helder: ‘Luisteren en echte aandacht geven is belangrijk. Dat geldt eigenlijk bij alle belangrijke onderwerpen. Het is belangrijk om de werksfeer goed te houden. Heeft u nog iets nodig, kunt u verder zo?’ Tijdens haar loopbaan als leidinggevende kwam ze overgangsklachten niet vaak tegen, maar menstruatiegerelateerde problemen des te meer. In deze situaties probeerde ze de medewerker op haar gemak te stellen door open het gesprek aan te gaan.
Uiteenlopende ervaringen met leidinggevenden
Annelies heeft uiteenlopende ervaringen met haar leidinggevenden. In de periode waarin het vloeien echt een probleem werd, besloot ze uiteindelijk toch een afspraak te maken bij een gynaecoloog. Ze wilde daar open over zijn en meldde het aan haar leidinggevende, met wie ze goed contact had. Haar leidinggevende was een jonge man en dat maakte het gesprek toch ongemakkelijk. ‘Ik vond dat ik het toch uit moest leggen en dat voelde best lastig. Dat was makkelijker geweest bij een vrouwelijke leidinggevende. Hij heeft helemaal niet vervelend gereageerd hoor, maar hij is er ook nooit op teruggekomen. Dat is jammer.’
Later nuanceert ze dat het ongemak niet per se aan het geslacht van de leidinggevende lag, maar aan de onderlinge relatie. ‘Ik heb ooit een vrouwelijke leidinggevende gehad en aan haar had ik zeker niets verteld over mijn probleem.’
Blijf praten: ‘Het hoort erbij’
Volgens Annelies is het belangrijk om op te blijven praten over de overgang. ‘Het hoort erbij, net als een zwangerschap of een miskraam. Als er wordt gezwegen, dan wordt het in het taboehoekje gestopt. Ook mannen hebben ermee te maken, ze hebben vast een vrouw of een dochter. Ze moeten erover hebben gehoord.’ Terwijl het gesprek op zijn einde loopt, deelt Annelies nog een laatste tip: ‘Zie niet op tegen het gesprek. Ga er open in en omarm het als een natuurlijk onderdeel van het leven.’